Ekibimiz TLS El Sıkışma Araştırmasını Yayınladı: 927 Sağlayıcı, Zenodo DOI

Hitit Medya olarak, dijital altyapı ve web performansı konularında veriye dayalı yaklaşımı önemsiyoruz. Mühendislik ve araştırma ekosistemiyle yakın iş birliği içinde olduğumuz Whspe yayın grubunun, TLS el sıkışma (handshake) gecikmelerine ilişkin yeni betimleyici çalışması Zenodo üzerinde yayımlandı. Çalışma; barındırma sağlayıcılarını karşılaştırmak, SLA ve kapasite planlaması yapmak isteyen teknik ekipler için tek tarihli, tekrarlanabilir sınırları açıkça tanımlayan bir referans sunuyor.

Yayın ve tam metin

Sürekli tanımlayıcı (descriptive) nitelikteki bu çıktı, atıf için DOI: 10.5281/zenodo.19248687 ile kayıt altındadır. İngilizce özet ve PDF dosyası Zenodo kaydında; Türkçe tam makale metni ise Whspe — TLS El Sıkışma Canlı Export Analizi sayfasında okunabilir ve indirilebilir.

Çalışma ne ölçüyor?

TLS handshake, HTTPS oturumu başlamadan önce istemci ile sunucu arasındaki kriptografik müzakere fazıdır; uygulama yükü gelmeden önce gerçekleştiği için ilk bağlantı gecikmesine doğrudan katkı verir. Bu analizde ölçülen değerler, teorik bir model değil; belirtilen canlı export dosyasındaki milisaniye gözlemleridir.

Öne çıkan bulgular (özet)

• Kapsam: 927 barındırma sağlayıcısı, toplam 9.210 TLS gözlemi (27 Mart 2026 tarihli canlı export).
• Robust merkezi eğilim: En düşük %10 ve en yüksek %10 gözlem dışlanarak hesaplanan %10–%10 simetrik trimmed ortalama ile global özet 57,31 ms olarak raporlanmıştır; ham ortalama 81,16 ms’dir.
• Çapraz kontrol: Sağlayıcı bazlı trimmed ortalamalar üzerinde ikinci bir %10–%10 kırpma ile elde edilen 57,52 ms değeri, global trimmed bulgu ile uyumludur.
• Dağılım: P10 = 10 ms, P50 = 51 ms, P90 = 192 ms, IQR = 66 ms.

Neden trimmed mean?

TLS gecikme dağılımı ağır sağ kuyruklu olduğunda ham ortalama, uç değerlerden güçlü biçimde etkilenebilir. Çalışma, bu tür dağılımlarda merkezi eğilimi özetlerken medyan ve yüzdelik bantlarla birlikte trimmed ortalamayı birincil robust ölçüt olarak konumlandırıyor; ham ortalamayı ise şeffaflık için raporlamayı sürdürüyor.

Yazarlar ve lisans

Zenodo kaydında Tahir Dinç (veri yönetimi) ve Celal Dinç (proje üyesi) yer almaktadır. Yayın Creative Commons Attribution 4.0 International (CC BY 4.0) ile açık erişimdedir.

Bu yazı bir duyurudur; çalışma nedensellik iddiası taşımayan, tek snapshot’a dayalı betimleyici bir incelemeyi özetler. Teknik ayrıntılar ve sınırlılıklar için tam makaleye başvurmanızı öneririz.